مراقبت های بعد از زایمان طبیعی را جدی بگیرید
زایمان فرایندی طبیعی است که جنین پس از باز شدن دهانه رحم و از طریق واژن یا مهبل خارج می.شود بدن خانمها طوری طراحی شده تا بتواند بصورت طبیعی و بدون دخالت پزشکی و انجام جراحی کودک را بدنیا بیاورد مگر اینکه مشکلی وجود داشته باشد.
دوران پس از زایمان طبیعی مرحلهای گذرا از بازگشت فیزیولوژیک بدن به وضعیت پیش از بارداری است. در این بازه، رحم کوچک میشود، خونریزی از قرمز به قهوهای و سپس زرد یا سفید تغییر میکند و ترمیم پرینه ـ در صورت برش یا پارگی ـ پیگیری میشود. همزمان، نیازهای تغذیهای و مایعات برای شیردهی افزایش مییابد و نوسانات خلقی ممکن است رخ دهد. آگاهی از الگوی دردهای زیرشکم، سیر بهبود بخیه، زمانبندی کاهش خونریزی، و نشانههای هشدار مانند تب، بوی بد ترشحات یا خونریزی شدید، تصویر روشنی از روند نقاهت ارائه میدهد و ارزیابی بهموقع را تسهیل میکند.
علایم و نشانههای شروع زایمان طبیعی
شروع زایمان طبیعی یک سری علائمی دارد که شامل موارد زیر است
- حس کردن قرار گرفتن جنین درون لگن و آماده شدن او برای بیرون آمدن از رحم مادر این حس ممکن است با فشار هم زمان روی دیافراگم مادر و سختی نفس کشیدن و فشار بر روی مثانه مادر و تکرر ادرار همراه باشد.
- هنگام نزدیک شدن به زمان ،زایمان ناحیه واژن بسیار نازک و آماده پاره شدن می گردد.
- مشاهده لکه خونی و یا ترشحات قهوه ای پر رنگ
- پاره شدن کیسه آب خارج شدن هر گونه مایع بی رنگ و گرم از ناحیه واژن ناشی از پارگی کیسه آب جنین
- اختلال گوارشی بی دلیل مانند ابتلا به اسهال و یا استفراغ در اواخرباردار
- احساس انرژی زیاد در مادر
- اضطراب و یا بیقراری
- درد در ناحیه کمر و پشت که با دراز کشیدن بدتر شود. انقباضات منظم رحمی علائم این انقباضات واقعی عبارتند از:
- منظم و از یک الگوی منظمی تبعیت میکنند مثلا هر ۱۰ دقیقه هستند.
- كم كم فاصله آنها کم شده و بهم نزدیک میشوند.
- به تدریج طول زمان انقباضات بیشتر میشود.
- انقباضات قوی تر میشوند هر انقباض از قسمت انتهایی کمر شروع شده و به سمت جلو تیر میکشد و یا بالعکس خروج مایع ،سبز زرد و یا قهوه ای که نشان دهنده دفع مکونیم جنین اولین مدفوع جنین یا (نوزاد و نشانه زجر جنین است.
مزایای زایمان طبیعی
- زایمان طبیعی مزایایی به صورت زیر برای مادران دارد که شامل: مدت بستری شدن مادر بعد از زایمان طبیعی خیلی کمتر از سزارین
- است.
- از همان ابتدای زایمان میتوان رابطه عاطفی بین مادر و نوزاد را برقرار و شیردهی را آغاز کرد.
- زایمان طبیعی از نظر اقتصادی به نفع خانواده و جامعه است. تناسب اندام با انجام ورزشهای مناسب سریعتر بدست می آید. خطرات و عوارض بیهوشی در زایمان طبیعی وجود ندارد. درصد ابتلاء مادران به عفونت کمتر است. حجم خونی که مادر از دست میدهد تقریبا نصف سزارین است. مادر در حین زایمان طبیعی کاملا هوشیار است در نتیجه در جریان روند زایمان قرار میگیرد و لذت زایمان را تجربه میکند. طول مدت بستری و بازگشت به کارهای روزمره بعد از زایمان طبیعی کمتر است. مادرانی که زایمان طبیعی داشتهاند زودتر به خانواده خود ملحق می شوند. مادری که زایمان طبیعی داشته است زودتر از سلامت نوزادش مطمئن می شود.
- طول دوره بهبود بعد از زایمان کوتاه تر بوده و درد پس از زایمان کم تری وجود دارد. خطر بیماریهای تنفسی خاص در کودکان متولد شده از طریق زایمان طبیعی کم تر میباشد کودکانی که بطور طبیعی بدنیا آمده اند در خطر کمتری برای ابتلا به آلرژیها و حساسیت های غذایی میباشند. در بارداریهای بعدی درد خانم کمتر بوده و کودک سریعتر بدنیا می آید.
- خطر لخته خون و آسیب به اندامهای داخلی در زنانی که بصورت طبیعی فرزند خود را بدنیا می آورند، کم تر میباشد.
معایب زایمان طبیعی
زایمان طبیعی معایبی به صورت زیر دارد که شامل :
- در بعضی از خانمها ترس از زایمان میتواند باعث اضطراب و آشفتگی عاطفی شود.
- خونریزی مادر در هنگام زایمان ممکن است ایجاد شود.
- خطر پارگی کف لگن در زایمان طبیعی وجود دارد. این پارگی میتواند طول دوره بهبود را افزایش دهد.
- خطر محرومیت از اکسیژن در صورت فشار بند ناف و یا سایر مشکلات برای نوزاد وجود دارد.
- هنگام عبور از کانال ممکن است خطراتی همچون کبودی ورم و در موارد نادر شکستگی استخوان برای کودک وجود دارد.
- زایمان طبیعی شانس افتادگی لگنی بعد از تولد نوزاد را افزایش می دهد.
- در موارد خیلی ،نادر ممکن است وارونگی رحمی رخ دهد. اگر این مشکل بموقع درمان نشود میتواند خطرناک و جدی باشد. اگر برشی در ناحیه واژن جهت خروج نوزاد ایجاد شد، ممکن است در ماه بعد از بدنیا آمدن کودک احساس درد در رابطه جنسی خودداشته باشید.
چند توصیه به مادران باردار
در صورتی که علائم زیر پس از زایمان مشاهده شد فورا به پزشک مراجعه نمایید:
- تب و لرز
- خونریزی بیش از میزان قاعدگی در هر زمان یا ادامه خونریزی بیشتر از حد لکه بینی بعد از ده روز
- درد و ورم ناحیه بخیه ها
- هر گونه درد، قرمزی و تورم پستانها
- لمس توده یا درد و تورم و خروج ترشحات چرکی از محل بخیه ها
- خروج ترشحات چرکی و بدبو از مهبل
- درد زیر دل یا درد ساق پا
- بی اختیاری دفع ادرار و مدفوع درد یا سوزش هنگام ادرار کردن و تکرار ادرار
- افسردگی شدید
- سرگیجه و رنگ پریدگی
واحد آموزش بیمارستان امام خمینی (ره) دهدشت